Website Bảo hiểm xã hội tỉnh Quảng Nam - NGHIÊN CỨU TRAO ĐỔI: Một số ý kiến về quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH qua công tác chi trả hiện nay
Trang chủGiới thiệuTin TứcCác chế độ BHXH-BHYTNghiên cứu - Trao đổiBiểu MẫuĐiều hành nội bộ
Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế vì an sinh xã hội, vì hạnh phúc mọi người. Thực hiện Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế là trách nhiệm của Nhà nước, doanh nghiệp và mọi người lao động. Tham gia bảo hiểm y tế để được chăm sóc tốt về sức khoẻ và bảo đảm cho cuộc sống hạnh phúc. Thực hiện tốt chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế là góp phần bảo đảm an sinh xã hội của đất nước. Bảo hiểm xã hội - chỗ dựa vững chắc của người lao động.
Hôm nay: 17/07/2018
NGHIÊN CỨU TRAO ĐỔI: Một số ý kiến về quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH qua công tác chi trả hiện nay In E-mail
04/06/2018 - 14:34
                                                                         Ths. Nguyễn Thanh Danh

 Chi trả là hoạt động quan trọng trong chuỗi cung ứng của dịch vụ BHXH sau các hoạt động quản lý thu, cập nhật sổ, thiết lập hồ sơ hưởng các chế độ BHXH. Chi trả gồm có chi trả một lần và chi trả hằng tháng. Chi trả hằng tháng hiện nay vừa có người hưởng do ngân sách nhà nước đảm bảo vừa có người hưởng do quỹ BHXH chi trả, cụ thể: người hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động, tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp, trợ cấp theo Quyết định 91, trợ cấp theo Quyết định 613 (gọi chung là người hưởng lương hưu), trợ cấp tuất thường xuyên theo định suất cơ bản và định suất nuôi dưỡng (gọi chung là trợ cấp BHXH) và trợ cấp thất nghiệp. Chi trả và quản lý người hưởng có mối quan hệ mật thiết với nhau. Quản lý người hưởng chặt chẽ sẽ tạo điều kiện để chi trả nhanh, kịp thời, chính xác và ngược lại thông qua hoạt động chi trả sẽ giám sát, quản lý người hưởng tốt hơn.

 

chiluonghuu.jpg
Chi trả lương hưu trực tiếp cho đối tượng

 

Trong giới hạn bài viết, xin đề cập đến việc quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH thông qua công tác chi trả trên địa bàn tỉnh Quảng Nam. Chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH hiện nay gồm có chi trả trực tiếp và chi trả qua tài khoản cá nhân (ATM). Trong hoạt động chi trả người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH có một số đặc điểm đáng chú ý như sau:

Một là, hoạt động chi trả là thực hiện nghĩa vụ của cơ quan quản lý quỹ đồng thời cũng là thực hiện quyền của người thụ hưởng. Các bên đều tuân thủ những quy định của pháp luật về quản lý chi trả đảm bảo cho người hưởng thuận lợi, nhanh chóng, đầy đủ, kịp thời, chính xác. Theo đó, các bên có sự ràng buộc chặt chẽ với nhau theo quy định của pháp luật, không phụ thuộc ý muốn chủ quan của mỗi bên.

Hai là, chi trả gắn với nhân thân người thụ hưởng. Mỗi người có quyền nhân thân. Quyền nhân thân được quy định là quyền dân sự gắn liền với mỗi cá nhân, cụ thể: là những quy định của pháp luật về một người phát sinh từ các sự kiện sinh, tử, kết hôn hoặc xác định họ tên, tuổi, quốc tịch, dân tộc, quan hệ cha con, vợ chồng, nghề nghiệp... của người đó.  Như vậy, nhân thân là quyền dân sự gắn liền với bản thân của người đó, được hình thành, phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt bằng những quyết định của cơ quan có thẩm quyền không được chuyển giao cho người khác.

Ba là, chi trả cho cá nhân cụ thể gắn với hồ sơ được thiết lập trước đó. Theo đó, người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng gắn với nơi thiết lập hoặc quản lý hồ sơ. Trường hợp chuyển đến nơi ở khác trong nước có nguyện vọng được hưởng BHXH ở nơi cư trú mới thì có ý kiến đề nghị với cơ quan BHXH nơi đang hưởng. Đặc điểm này cho thấy, người hưởng lương hưu, trợ cấp đã được cơ quan có thẩm quyền quản lý bằng hồ sơ cá nhân cụ thể.

Bốn là, chi trả được xác định định kỳ theo tháng. Mỗi tháng một lần chi trả. Trường hợp chấm dứt chi trả đối với người hưởng thì chấm dứt vào tháng liền kề tháng người hưởng chết.  

Năm là, người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH có cả đối tượng khi chấm dứt chi trả, thân nhân được hưởng tiền mai táng và tử tuất như đối tượng đang hương lương hưu, ngược lại có đối tượng khi chấm dứt chi trả, thân nhân không được hưởng tiền mai táng và tử tuất như đối tượng đang hưởng trợ cấp tuất thường xuyên. Theo đó, cần phân biệt loại đối tượng này để có phương thức quản lý tốt hơn.

 Sáu là, chi trả gắn với nơi cư trú của công dân. Nơi cư trú của công dân là nơi thường trú hoặc nơi tạm trú. Mỗi công dân chỉ được đăng ký thường trú tại một chỗ ở hợp pháp và là nơi thường xuyên sinh sống. Nhà nước bảo đảm ngày càng tốt hơn quyền tự do cư trú của công dân thì trách nhiệm của công dân phải chấp hành tốt các quy định của pháp luật về cư trú; cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin, tài liệu về cư trú của mình cho cơ quan, người có thẩm quyền và chịu trách nhiệm về thông tin, tài liệu đã cung cấp. Đây là đặc điểm quan trọng liên quan đến trách nhiệm công dân của người hưởng trong trường hợp di chuyển nơi cư trú.

Từ những đặc điểm trên đây, có thể thấy việc quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH khá phức tạp, nhất là trong điều kiện hiện nay như đẩy mạnh chi trả thông qua ATM; công dân tự do hơn về cư trú kể cả trong và ngoài nước; chi trả theo yêu cầu người thụ hưởng...

Và thực tế tại BHXH tỉnh, việc quản lý người hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH trong thời gian qua vẫn còn nhiều thiếu sót như việc nắm bắt thông tin người hưởng các chế độ BHXH hàng tháng tại nơi cư trú còn hạn chế; việc báo giảm người hưởng chết, hết hạn hưởng chưa kịp thời; quản lý người hưởng nhận tiền qua ATM, định cư ở nước ngoài chưa hiệu quả; tình trạng lĩnh thay không có giấy ủy quyền còn khá phổ biến...

Với việc quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH trước đây, khi người hưởng tạm trú địa phương khác phải thực hiện chi trả qua thủ tục tạm vắng hoặc để quản lý người hưởng nhận tiền qua ATM phải lập thủ tục để xác nhận chữ ký vào mẫu quy định sáu tháng một lần cho cơ quan BHXH huyện, thị xã, thành phố nơi đăng ký nhận lương hưu, trợ cấp BHXH hoặc đại diện tổ chức chi trả được cơ quan BHXH ủy quyền... Tuy nhiên, các quy trình, thủ tục trên sau đó đã bị cắt bỏ để phù hợp với hoạt động chi trả trong điều kiện mới.

Bảng số liệu chi trả tại thời điểm tháng 12/2017 ở tỉnh Quảng Nam:

   Tiêu chí

 

Nguồn

Số người hưởng lương hưu, TC BHXH

Số lượng chi trả qua ATM

Ghi chú

Tống số

(người)

Trong đó:

Tống số

(người)

Trong đó:

Hưu

TC

Hưu

TC

1

2

3

4

5

6

7

8

NSNN đảm bảo

12.791

10.872

1.919

520

484

36

> 1995

Quỹ BHXH

16.159

15.028

1.131

3.793

3.745

48

< 1995

Cộng

28.950

25.900

3.050

4.313

4.229

84

 

(Nguồn: BHXH tỉnh Quảng Nam)

Số liệu trên cho thấy, tuy số người hưởng đang được chi trả trực tiếp còn khá lớn, nhất là người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH do ngân sách nhà nước đảm bảo song số người hưởng được chi trả qua ATM cũng chiếm khá cao; số người hưởng do quỹ BHXH chi trả qua ATM chiếm tỷ lệ lớn hơn so với số người hưởng do ngân sách nhà nước đảm bảo phù hợp với xu thế phát triển chung của xã hội hiện nay; người hưởng tuất hưởng qua ATM cũng có số lượng đáng kể...

 

1493277555-1.jpg
Ảnh minh họa
 

Để thực hiện quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH tốt hơn trong giai đoạn hiện nay, nhất là đẩy mạnh chi trả các chế độ BHXH qua ATM theo Quyết định số 241/QĐ-TTg ngày 23/02/2018 của Thủ tướng chính phủ về việc phê duyệt Đề án đẩy mạnh thanh toán qua ngân hàng đối với dịch vụ công, theo chúng tôi có một số ý kiến như sau:

Thứ nhất, thực hiện nghiêm túc các quy định về quản lý chi trả hiện hành, tăng cường giám sát người hưởng thông qua công tác chi trả. Nghiên cứu xây dựng mô hình chi trả theo hướng tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người hưởng gắn với quản lý người hưởng, có thể tăng thời gian chi trả các ngày trong tháng; đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong công tác chi trả nhằm góp phần thực hiện cải cách thủ tục hành chính để linh hoạt hơn về thời gian, địa điểm nhận tiền như tích hợp thành Thẻ chi trả đảm bảo đầy đủ thông tin, hình ảnh người hưởng, số tiền chi trả..., từ đó thao tác nhận tiền nhanh hơn, không phải mang theo giấy tờ tùy thân.

Thứ hai, phối hợp thường xuyên với các tổ chức, cá nhân để giám sát người hưởng. Cụ thể, cơ quan tổ chức chi trả có thể ký hợp đồng trách nhiệm với đại diện địa phương xã, phường, thị trấn để nắm bắt thông tin người hưởng giảm do chết, mất tích hoặc di chuyển hộ khẩu thường trú. Hoặc đối với địa bàn có số lượng người hưởng lớn cần xây dựng mạng lưới theo dõi, thu thập thông tin người hưởng thông qua Câu lạc bộ hưu trí, các hội đoàn thể, Trưởng thôn, Tổ dân phố... Về lâu dài, có thể liên kết dữ liệu với cơ quan quản lý hộ tịch để nắm bắt thông tin về khai tử, về thay đổi nơi cư trú hoặc xuất nhập cảnh của người hưởng. Được biết, theo Đề án “Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc” đã được Bộ trưởng Bộ Tư pháp phê duyệt, đến 2020 sẽ triển khai một Phần mềm hộ tịch dùng chung trên toàn quốc, nhằm quản lý tập trung, thống nhất toàn bộ dữ liệu đăng ký hộ tịch theo Luật Hộ tịch từ các địa phương.

Thứ ba, phải nâng cao trách nhiệm công dân của người hưởng. Đối với trường hợp nhận thay cần yêu cầu người hưởng phải có trách nhiệm ủy quyền cho người khác theo quy định của pháp luật, người nhận thay không có giấy ủy quyền thì không được giao dịch với tổ chức chi trả. Đối với trường hợp người hưởng thay đổi nơi cư trú khác với nơi cư trú đăng ký nhận ban đầu (nơi nhận đăng ký tại mẫu 14-HSB) thì có trách nhiệm thông báo cho cơ quan quản lý chi trả biết nơi cư trú mới. Trong trường hợp xác định rõ người hưởng đi khỏi nơi cư trú quá thời hạn quy định của pháp luật thì cơ quan chi trả tạm dừng chi trả cho đến khi xác định được nơi cư trú hiện tại.

Thứ tư, đẩy mạnh việc chi trả tận nơi cư trú cho người hưởng đối với các trường hợp già yếu, cô đơn, ốm đau bệnh tật không có khả năng đi nhận lương hưu, trợ cấp BHXH tại điểm chi trả và cũng không có khả năng đi làm thủ tục ủy quyền cho người khác lĩnh thay. Có kế hoạch kiểm tra người hưởng theo lối “cuốn chiếu” cho từng địa phương trong một khoảng thời gian nhất định; chú trọng kiểm tra người hưởng có tuổi đời cao; người hưởng chỉ hưởng một loại trợ cấp tuất; người hưởng thường xuyên ủy quyền cho người khác nhận thay..

Thứ năm, mặc dù hiện nay việc chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH được thực hiện thông qua hệ thống của Tổng công ty Bưu điện Việt Nam. Tuy nhiên, trách nhiệm quản lý người hưởng vẫn còn ở cơ quan BHXH các cấp, theo đó một mặt cần tăng cường chỉ đạo, phối hợp cùng Bưu điện chấn chỉnh ngay những tồn tại trong quá trình chi trả, chuẩn hóa công tác quản lý người hưởng; mặt khác tìm kiếm các giải pháp nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng chi trả, thông qua đó quản lý chặt chẽ hơn người hưởng nhất là người hưởng nhận qua tài khoản ATM.

Tóm lại, tăng cường quản lý chặt chẽ người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH với tính chuyên nghiệp cao không những tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động chi trả được thực hiện nhanh chóng, kịp thời, tạo thêm niềm tin cho người tham gia BHXH mà còn góp phần chống thất thoát quỹ, đảm bảo kỷ cương pháp luật Nhà nước.

 

Tài liệu tham khảo:

- Luật Dân sự 2015; Luật Cư trú 2013; Luật BHXH 2014;

- Quyết định số 488/QĐ-BHXH ngày 23/5/2012 và Quyết định 919/QĐ-BHXH ngày 26/8/2015 của BHXH Việt Nam;

- Báo cáo đánh giá công tác chi trả các chế độ BHXH và quản lý người hưởng qua hệ thống bưu điện của BHXH Việt Nam tại Hội nghị ngày 18/4/2018 ở Thành phố Hồ Chí Minh;

- Báo cáo tổ chức dịch vụ chi trả và quản lý nguồi hưởng qua gệ thống Bưu điện của Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam tại Hội nghị ngày 18/4/2018 ở Thành phố Hồ Chí Minh;

- Báo cáo số 19/BC-BHXH ngày 20/3/2018 của BHXH tỉnh Quảng Nam về công tác chi trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp và quản lý người hưởng qua hệ thống Bưu điện;


Tin mới:
Tin cũ:

 
< Trước   Tiếp >
dieuhanhvanbanbhxh.png
mail_vss.png
htdhnb.gif
  gcn2017.png
c65-bhxh.png
 

 
 
congbao.gif

Tuyên truyền

ISO 9001:2008




 
 

Lượt truy cập

Liên kết web



PHONG CẢNH ĐẸP ĐẤT QUẢNG

Đất Quảng Nam chưa mưa đà thấm, rượu hồng đào chưa nhấm đà say"